عمدة الأحكام من كلام خير الأنام صلى الله عليه وسلم
المؤلف: عبد الغني بن عبد الواحد بن علي بن سرور المقدسي الجماعيلي الدمشقي الحنبلي،
أبو محمد، تقي الدين (المتوفى: 600هـ)
നമസ്കരിക്കുന്നവന്റെ മുന്നിലൂടെ നടക്കാന് ശ്രമിച്ചാല് അവനെ തടയാം
113 - عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ رضي الله عنه قَالَ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ: ((إذَا صَلَّى أَحَدُكُمْ إلَى شَيْءٍ يَسْتُرُهُ مِنْ النَّاسِ، فَأَرَادَ أَحَدٌ أَنْ يَجْتَازَ بَيْنَ يَدَيْهِ فَلْيَدْفَعْهُ. فَإِنْ أَبَى فَلْيُقَاتِلْهُ. فَإِنَّمَا هُوَ شَيْطَانٌ)) .
അബൂ സഈദ് അൽ ഖുദ്രി رضي الله عنه വിൽ നിന്ന് നിവേദനം: അല്ലാഹുവിന്റെ റസൂൽ صلى الله عليه وسلم പറയുന്നത് ഞാൻ കേട്ടു: ((നിങ്ങളിലൊരാൾ ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് മറ നൽകുന്ന ഒരു വസ്തുവിലേക്ക് തിരിഞ്ഞ് നമസ്കരിക്കുമ്പോൾ, ആരെങ്കിലും അവന്റെ മുന്നിലൂടെ നടക്കാൻ ശ്രമിച്ചാൽ, അവൻ അവനെ തടഞ്ഞുകൊള്ളട്ടെ. അവൻ (തടസ്സം) നിരസിക്കുകയാണെങ്കിൽ, അവനോട് ബലപ്രയോഗം നടത്തിക്കൊള്ളട്ടെ. കാരണം, നിശ്ചയമായും അവൻ ഒരു ശൈത്വാൻ ആകുന്നു.))
വിവരണം
നമസ്കാരം അടിമയും അവന്റെ രക്ഷിതാവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധമാണ്. അതിൽ നമസ്കരിക്കുന്നവൻ തന്റെ രക്ഷിതാവിനോട് സ്വകാര്യസംഭാഷണം നടത്തിക്കൊണ്ട് അവനിലേക്ക് തിരിഞ്ഞ് നിൽക്കുന്നു. അതിൽ ഭയഭക്തി (ഖുശൂഅ്) ഉണ്ടാകുവാനും (മറ്റൊന്നിലും) വ്യാപൃതനാകാതിരിക്കാനും ശറഅ് (മതനിയമം) കൽപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. നമസ്കരിക്കുന്നവന്റെയോ അല്ലെങ്കിൽ നമസ്കാരത്തിന് പുറത്തുള്ളവന്റെയോ പ്രവർത്തനം കാരണം നമസ്കാരത്തിനോ ഭയഭക്തിക്കോ ഭംഗം വരാതിരിക്കാൻ വേണ്ടി, നമസ്കരിക്കുന്നവനും നമസ്കാരത്തിന് പുറത്തുള്ളവനും അതിന്റെ നിയമങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
ഈ ഹദീസിൽ, താബിഈ ആയ അബൂ സ്വാലിഹ് അസ്സമ്മാൻ വിവരിക്കുന്നു: അബൂ സഈദ് അൽ ഖുദ്രി رضي الله عنه ഒരു (വെള്ളിയാഴ്ച) ദിവസം, തനിക്കും വഴിപോക്കർക്കും ഇടയിൽ തടസ്സമായി ഒരു മറ(സുത്റ) വെച്ച് നമസ്കരിക്കുകയായിരുന്നു. അപ്പോൾ ബനൂ അബീ മുഐത്തിൽ പെട്ട ഒരു യുവാവ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുന്നിലൂടെ, അതായത് അദ്ദേഹത്തിനും മറക്കും ഇടയിലൂടെ നടക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. അപ്പോൾ അബൂ സഈദ് رضي الله عنه തന്റെ മുന്നിലൂടെ നടക്കുന്നത് തടയാനായി അയാളുടെ നെഞ്ചിൽ കൈകൊണ്ട് തള്ളി. എന്നാൽ അബൂ സഈദ് رضي الله عنه ന്റെ മുന്നിലുള്ള ഈ വഴിയിലൂടെയല്ലാതെ പോകാൻ മറ്റൊരു വഴിയും ആ യുവാവ് കണ്ടില്ല. അതിനാൽ അയാൾ വീണ്ടും കടന്നുപോകാൻ ശ്രമിച്ചു. അപ്പോൾ അബൂ സഈദ് رضي الله عنه ആദ്യത്തേതിനേക്കാൾ ശക്തമായി അയാളെ തള്ളി. അതിൽ ആ യുവാവ് അബൂ സഈദ് رضي الله عنه നോട് ദേഷ്യപ്പെടുകയും അദ്ദേഹത്തെ ചീത്തവിളിക്കുകയും അധിക്ഷേപിക്കുകയും ചെയ്തു.
ശേഷം, ആ യുവാവ് അന്നത്തെ മദീന ഗവർണറായിരുന്ന ഉമവി ഖലീഫ മർവാൻ ഇബ്നു ഹകമിന്റെ അടുത്ത് ചെന്നു. അബൂ സഈദ് رضي الله عنه തന്നോട് ചെയ്തതിനെക്കുറിച്ചും, എങ്ങനെയാണ് തന്നെ നെഞ്ചിൽ തള്ളി വേദനിപ്പിച്ചതെന്നും അയാളോട് പരാതിപ്പെട്ടു. അയാളുടെ പിന്നാലെ അബൂ സഈദും رضي الله عنه മർവാന്റെ അടുത്തേക്ക് പ്രവേശിച്ചു. അപ്പോൾ മർവാൻ അബൂ സഈദ് رضي الله عنه നോട് ചോദിച്ചു: "താങ്കൾക്കും താങ്കളുടെ സഹോദരപുത്രനും (ഇസ്ലാമിലെ സഹോദരൻ എന്ന അർത്ഥത്തിൽ) എന്തുപറ്റി? നിങ്ങൾക്കിടയിൽ എന്താണ് സംഭവിച്ചത്? എന്തിനാണ് താങ്കൾ അവനോട് ഇത്ര കഠിനമായി പെരുമാറിയത്?"
അപ്പോൾ അബൂ സഈദ് رضي الله عنه മറുപടി പറഞ്ഞു: അല്ലാഹുവിന്റെ റസൂൽ صلى الله عليه وسلم ഇപ്രകാരം പറയുന്നത് ഞാൻ കേട്ടിട്ടുണ്ട്: "നിങ്ങളിലൊരാൾ ഒരു മതിലോ അതുപോലുള്ളതോ ആയ, മറ നൽകുന്ന ഒന്നിലേക്ക് തിരിഞ്ഞ് നമസ്കരിക്കുമ്പോൾ ആരെങ്കിലും അവന്റെ മുന്നിലൂടെ മുറിച്ചുകടക്കാൻ ശ്രമിച്ചാൽ, അവൻ അവനെ തടയണം. അവൻ (തടസ്സം) നിരസിക്കുകയും പിന്മാറാതിരിക്കുകയും ചെയ്താൽ, അവനോട് ബലപ്രയോഗം നടത്തട്ടെ." അതായത്: അവനെ തടയാനും പ്രതിരോധിക്കാനും മതപരമായി കൽപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആദ്യം സൗമ്യമായി അവനെ തടയണം. അവൻ പിന്മാറിയില്ലെങ്കിൽ, അതിനേക്കാൾ ശക്തമായി അവനെ തടയണം, അങ്ങനെ തുടരണം. അതിന്റെ അർത്ഥം യഥാർത്ഥത്തിലുള്ള പോരാട്ടം (കൊലപാതകം) എന്നല്ല. ശേഷം നബി صلى الله عليه وسلم വ്യക്തമാക്കി, ആ നടന്നുപോകുന്നവൻ മനുഷ്യരിൽ പെട്ട ഒരു ശൈത്വാൻ (പിശാച്) ആകുന്നു. അവന്റെ പ്രവൃത്തി പിശാചിന്റെ പ്രവൃത്തിയാണ്. ആരാധന മുറിക്കുന്നതും അത് നിഷ്ഫലമാക്കുന്നതും പിശാചിന്റെ പ്രവൃത്തികളിൽ പെട്ടതായതുകൊണ്ടാണ് അവനെ പിശാചിനോട് ഉപമിച്ചത്.
മഅ്മൂമീങ്ങളുടെ മുന്നിലൂടെയുള്ള നടത്തം
ഇമാം നമസ്കരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കെ, ഒരു മുസ്ലിമിന് (നമസ്കാരത്തിൽ) സ്ഥലം കണ്ടെത്തുന്നതിനായി, നമസ്കരിക്കുന്നവരുടെ (മഅ്മൂമീങ്ങളുടെ) ഇടയിലൂടെ നടന്നുപോകുന്നതിന് വിരോധമില്ല- അങ്ങനെ ചെയ്യാനല്ലാതെ മറ്റൊരു മാർഗ്ഗവും ഇല്ലെങ്കിലാണിത്.
എന്നാൽ, സ്വഫുകളുടെ (വരികളുടെ) അവസാനഭാഗത്തേക്ക് എത്താൻ കഴിയുന്ന മറ്റൊരു വഴി കണ്ടെത്തുകയാണെങ്കിൽ, ആരെയും ശല്യപ്പെടുത്താതിരിക്കാൻ ആ വഴിയിലൂടെ പോകുന്നതാണ് ഏറ്റവും ഉചിതം. അഥവാ, അതിന് (ഇടയിലൂടെ നടക്കാൻ) ആവശ്യം വന്നാൽ അതിൽ തെറ്റില്ല; കാരണം മഅ്മൂമിന്റെ (ഇമാമിനെ തുടരുന്നവന്റെ) മുന്നിലൂടെ ആര് കടന്നുപോയാലും അത് അവന്റെ നമസ്കാരത്തെ ബാധിക്കുകയില്ല. അവൻ ഇമാമിന്റെ നമസ്കാരവുമായി ബന്ധിതനാണ്, അതിനാൽ അവന്റെ മുന്നിലൂടെ ആര് കടന്നുപോയാലും അത് അവനെ ദോഷകരമായി ബാധിക്കുകയില്ല.
സ്വഹീഹൈനിയിൽ (ബുഖാരിയിലും മുസ്ലിമിലും) ഇബ്നു അബ്ബാസ് رضي الله عنه യിൽ നിന്ന് നിവേദനം ചെയ്യുന്നു: അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: "ഞാൻ ഒരു പെൺകഴുതപ്പുറത്ത് (അതാൻ) ആയിരിക്കെ നബി صلى الله عليه وسلم യുടെ അടുക്കൽ വന്നു, അവിടുന്ന് മിനായിൽ നമസ്കരിക്കുകയായിരുന്നു. ഞാൻ അതിൽ നിന്നിറങ്ങി, സ്വഫിൽ (വരിയിൽ) പ്രവേശിച്ചു, ആ പെൺകഴുതയെ സ്വഫുകൾക്കിടയിൽ മേയാൻ വിട്ടു." അത് അവരുടെ നമസ്കാരത്തെ ദോഷകരമായി ബാധിച്ചില്ല. കാരണം അവർ ഇമാമിന്റെ നിയമത്തിലാണ്; ഇമാമിന്റെ സുത്റ (മറ) അവർക്കും സുത്റയാണ്. അതിനാൽ പെൺകഴുതയോ—അതായത് കഴുത—അല്ലെങ്കിൽ മറ്റൊരാളോ കടന്നുപോകുന്നത് അവരുടെ നമസ്കാരത്തെ ബാധിക്കുകയില്ല.
എങ്കിലും, സ്വഫുകൾക്ക് ശല്യമുണ്ടാക്കാത്ത നിലയിൽ മനുഷ്യനോ അവന്റെ വാഹനത്തിനോ മറ്റൊരു വഴിയിലൂടെ കടന്നുപോകാൻ സൗകര്യമുണ്ടെങ്കിൽ, അതാണ് ഏറ്റവും ഉചിതം.
ചില സ്വഫുകളുടെ മുന്നിലൂടെ ഇബ്നു അബ്ബാസിന്റെ رضي الله عنه കഴുത കടന്നുപോകാൻ കാരണം ഒരുപക്ഷേ ആ സമയത്ത് അതിന് മറ്റൊരു വഴി സൗകര്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടാകില്ല എന്നതായിരിക്കാം.
ഹദീസില് നിന്നുള്ള പാഠങ്ങള്
1- നമസ്കരിക്കുന്നവന്റെ മുന്നിലൂടെ ആളുകൾ നടക്കുന്നത് തടയാൻ വേണ്ടി ഒരു മറയോ തടസ്സമോ സ്വീകരിക്കണമെന്ന കൽപ്പന ഇതിലുണ്ട്.
2- അതിനോട് (സുത്റയോട്) അടുത്ത് നിൽക്കുന്നത് നിയമവിധേയമാണ്. അവനും അതിനും (മറയ്ക്കും) ഇടയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നവനെ തടയാൻ സാധിക്കുന്നതിനും, (അനാവശ്യമായി സ്ഥലം എടുത്ത്) വഴിപോക്കർക്ക് ഇടുക്കം ഉണ്ടാക്കാതിരിക്കാനും വേണ്ടിയാണിത്.
3- നമസ്കരിക്കുന്നവന്റെയും അവന്റെ മറയുടെയും ഇടയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നവനെ തടയണമെന്നതിന് ഇതിൽ തെളിവുണ്ട്.
4- ആളുകൾ തിങ്ങിനിറയുകയും കടന്നുപോകുന്നവന് അതുവഴിയല്ലാതെ മറ്റൊരു മാർഗം ഇല്ലാതിരിക്കുകയാണെങ്കിൽ പോലും നമസ്കരിക്കുന്നവന്റെ മുന്നിലൂടെ കടന്നു പോകാവുന്നതല്ല.
5- നമസ്കരിക്കുന്നവന്റെ മുന്നിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നവൻ പിശാചിന്റെ സ്ഥാനത്താണ് എന്നതും ഈ ഹദീസില് നിന്ന് മനസ്സിലാക്കാം.
6- നമസ്കരിക്കുന്നവന്റെയും അവന്റെ സുത്റയുടെയും ഇടയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നത് നിഷിദ്ധമാണ് (ഹറാം); കാരണം അത് പിശാചിന്റെ പ്രവൃത്തികളിൽ പെട്ടതാണ്.
7- ശറഇൽ പരിഗണിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു സുത്റയിലേക്ക് തിരിഞ്ഞ് നമസ്കരിച്ചാൽ മാത്രമേ (മുന്നിലൂടെ പോകുന്നവനെ) തള്ളുന്നത് അനുവദനീയമാകൂ എന്ന് ഇതിൽ നിന്ന് മനസ്സിലാക്കാം.
8- ഒരാളുടെ മതപരമായ കാര്യത്തിൽ കുഴപ്പം (ഫിത്ന) ഉണ്ടാക്കുന്നവന്റെ മേൽ 'ശൈത്വാൻ' (പിശാച്) എന്ന പദം പ്രയോഗിക്കുന്നത് അനുവദനീയമാണ്.
No comments:
Post a Comment