501 ദുറൂസുല്‍ ഹദീസ് - ഉംദതുല്‍ അഹ്കാം- ഹദീസ് 241 دروس الحديث - ബലിമൃഗത്തെ മക്കയിലേക്ക് അയക്കല്‍

 

عمدة الأحكام من كلام خير الأنام صلى الله عليه وسلم
المؤلف: عبد الغني بن عبد الواحد بن علي بن سرور المقدسي الجماعيلي الدمشقي الحنبلي، 

أبو محمد، تقي الدين (المتوفى: 600هـ) 

ബലിമൃഗത്തെ മക്കയിലേക്ക് അയക്കല്‍

241 - عَنْ عَائِشَةَ رضي الله عنها قَالَتْ: (أَهْدَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَرَّةً غَنَماً) .

ആഇശ رضي الله عنها നിവേദനം ചെയ്യുന്നു: അവർ പറഞ്ഞു: "അല്ലാഹുവിന്‍റെ റസൂൽ صلى الله عليه وسلم ഒരിക്കൽ ആടിനെ (ബലിമൃഗമായി ഹറമിലേക്ക്) അയക്കുകയുണ്ടായി."

വിവരണം

  അല്ലാഹു വിശുദ്ധ കഅ്ബാലയത്തെ ആദരിച്ചിരിക്കുന്നു, നബി صلى الله عليه وسلم യും അപ്രകാരം തന്നെ ആദരിച്ചിരുന്നു. ഒരാൾക്ക് നേരിട്ട് ഹറമിലെത്താൻ സാധിക്കാത്ത ഘട്ടങ്ങളിൽ കഅ്ബയോടുള്ള ആദരസൂചകമായും അവിടുത്തെ പാവപ്പെട്ടവർക്ക് ആശ്വാസമായും ബലിമൃഗങ്ങളെ (ഹദ്‌യ്) അങ്ങോട്ടേക്ക് അയക്കുന്നത് നബി صلى الله عليه وسلم ഒരു സുന്നത്താക്കി നിശ്ചയിച്ചു.

    വിശ്വാസികളുടെ മാതാവ് ആയിശ رضي الله عنها നിവേദനം ചെയ്യുന്ന ഈ ഹദീസിൽ, നബി صلى الله عليه وسلم ഹജ്ജോ ഉംറയോ നിർവ്വഹിക്കാതെ തന്നെയും ഇഹ്‌റാമിലെ നിബന്ധനകൾ (നിഷിദ്ധങ്ങൾ) ബാധകമാകാതെയും ഒരിക്കൽ ആടുകളെ ബലിമൃഗങ്ങളായി ഹറമിലേക്ക് അയച്ചതായി വിവരിക്കുന്നു.

    ഹദ്‌യ് എന്നാൽ: അല്ലാഹുവിലേക്ക് അടുക്കാനും അവനോടുള്ള നന്ദി പ്രകാശിപ്പിക്കാനുമായി ഹറമിൽ അറുക്കാനായി അയക്കുന്ന കാലികൾക്കാണ് (ഒട്ടകം, പശു, ആട് എന്നിവ) 'ഹദ്‌യ്' എന്ന് പറയുന്നത്.

    വിശുദ്ധ ഹറമിലേക്ക് ബലിമൃഗങ്ങളെ സമർപ്പിക്കുന്നത് വഴി അവിടെയുള്ള താമസക്കാർക്കും സന്ദർശകർക്കും, പ്രത്യേകിച്ച് ദരിദ്രർക്കും സഹായമെത്തിക്കുക എന്നതാണ് ഇതിന്‍റെ ലക്ഷ്യം. അല്ലാഹുവിങ്കൽ ഏറ്റവും പുണ്യമുള്ള കാര്യങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. കാരണം ദാനധർമ്മങ്ങളും ചെലവഴിക്കലും മികച്ച ആരാധനകളാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് വിശുദ്ധ മണ്ണിൽ അല്ലാഹുവിനെ ആരാധിക്കാൻ മാത്രമായി കഴിയുന്നവർക്കും അവിടുത്തെ അയൽവാസികൾക്കും വേണ്ടി നൽകുമ്പോൾ അതിന്‍റെ പ്രാധാന്യം വർദ്ധിക്കുന്നു.

    നബി صلى الله عليه وسلم ഈ ബലിമൃഗങ്ങളെ (ഹദ്‌യ്) അയച്ചത് നബി صلى الله عليه وسلم മദീനയിലായിരുന്നപ്പോഴാണ്; വിടവാങ്ങൽ ഹജ്ജിന് (ഹജ്ജത്തുൽ വദാഅ്) മുൻപായിരുന്നു ഈ സംഭവം.    

    ഇമാം ഐനി رحمه الله പറയുന്നു: "റസൂല്‍ صلى الله عليه وسلم അയച്ച ആടുകൾ ഇഹ്‌റാമിന്‍റെ ഭാഗമായുള്ള ഹദ്‌യ് ആയിരുന്നില്ല. അതുകൊണ്ടാണ് അവ അയച്ച ശേഷവും റസൂല്‍ صلى الله عليه وسلم ഇഹ്‌റാമിലെ നിരോധനങ്ങളില്ലാതെ മദീനയിൽ കഴിഞ്ഞത്. റസൂല്‍ صلى الله عليه وسلم ഇഹ്‌റാമിലായിരിക്കുമ്പോൾ ആടുകളെ ഹദ്‌യ് ആയി നൽകിയതായി നിവേദനം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുമില്ല".

  ഹജ്ജിന് പോകാത്തവർക്കും ബലിമൃഗത്തെ ഹറമിലേക്ക് അയക്കാവുന്നതാണ്. ഒരാൾ തന്‍റെ നാട്ടിൽ തന്നെ തുടരുകയാണെങ്കിൽ അയാൾക്ക് ഇഹ്‌റാമുമായി ബന്ധപ്പെട്ട യാതൊരു നിയമങ്ങളോ നിരോധനങ്ങളോ ബാധകമാകില്ല.

    ഒട്ടകം, പശു, ആട് തുടങ്ങിയ കന്നുകാലികളിൽ നിന്ന് അല്ലാഹുവിന്‍റെ പ്രീതിക്കായി മക്കയിലെ പുണ്യഗേഹത്തിലേക്ക് അറുക്കാൻ അയക്കുന്ന മൃഗങ്ങളെയാണ് 'ഹദ്‌യ്' എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ഇതൊരു സുന്നത്താണ്.

  അതായത്, ഒരാൾ ഹജ്ജിനോ ഉംറയ്ക്കോ പോകുന്നവനായാലും അല്ലെങ്കിലും, മക്കയിൽ അല്ലാഹുവിനായി അറുക്കാൻ ഒട്ടകം, പശു അല്ലെങ്കിൽ ആടുകളെ ഹറമിലേക്ക് അയക്കുന്നത് സുന്നത്താണ്. ഹജ്ജ് ചെയ്യുന്ന ഒരാൾക്ക് തന്‍റെ സ്വന്തം നാട്ടിൽ നിന്നോ, യാത്രക്കിടയിലോ, മക്കയിൽ എത്തുന്നതിന് തൊട്ടുമുൻപോ ബലിമൃഗങ്ങളെ കൊണ്ടുപോകാവുന്നതാണ്. ഹറമിന് പുറത്തുള്ള അറഫയിൽ നിന്ന് പോലും മൃഗങ്ങളെ കൊണ്ടുവരാവുന്നതാണ്. അതുപോലെ ഉംറ ചെയ്യുന്ന ആള്‍ക്കും മക്കയിൽ അറുക്കാൻ ഒട്ടകം, പശു അല്ലെങ്കിൽ ആടുകളെ കൂടെ കൊണ്ടുപോകാം. അത് ഒന്നോ പത്തോ നൂറോ ആകാം.

    മാത്രമല്ല, ഒരാൾക്ക് തന്‍റെ നാട്ടിലിരുന്നുകൊണ്ട് തന്നെ ഹറമിലേക്ക് ബലിമൃഗത്തെ അയക്കാവുന്നതുമാണ്. ഒട്ടകം, പശു അല്ലെങ്കിൽ ആടുകളെ ഒരു പ്രതിനിധി മുഖേന മക്കയിലെത്തിച്ച് അവിടെ അറുത്ത് പാവങ്ങൾക്ക് വിതരണം ചെയ്യാം. നബി صلى الله عليه وسلم വിടവാങ്ങൽ ഹജ്ജ് വേളയിൽ 100 ഒട്ടകങ്ങളെയാണ് ഹദ്‌യ് ആയി കൊണ്ടുപോയിരുന്നത്. നബി صلى الله عليه وسلم കൂടെ 63 ഒട്ടകങ്ങളെയും, അലി رضي الله عنه യമനിൽ നിന്ന് 37 ഒട്ടകങ്ങളെയും കൊണ്ടുവന്നു. അങ്ങനെ അത് നൂറായി പൂർത്തിയായി.

ഹദീസില്‍ നിന്നുള്ള പാഠങ്ങള്‍

1- ഹജ്ജിനോ ഉംറക്കോ പോകാത്തവർക്കും ബലിമൃഗത്തെ (ഹദ്‌യ്) ഹറമിലേക്ക് അയക്കുന്നത് മതപരമായി അനുവദനീയമാണ്. അത് പുണ്യമുള്ള കാര്യമാണ്. 

2- ഒട്ടകങ്ങളെയും ആടുകളെയും, പശു ഇനത്തില്‍ പെട്ടവയെയും ബലിമൃഗമായി അയക്കാവുന്നതാണ്. 

3- ഒരാൾ ബലിമൃഗത്തെ ഹറമിലേക്ക് അയച്ചു എന്നത് കൊണ്ട് മാത്രം അയാൾക്ക് ഇഹ്‌റാം നിർബന്ധമാകുന്നില്ല.

4- ബലിമൃഗത്തെ അയച്ച വ്യക്തിക്ക് തന്‍റെ നാട്ടിൽ ഇഹ്‌റാമിലെ നിരോധനങ്ങൾ (സുഗന്ധം ഉപയോഗിക്കൽ, തുന്നിയ വസ്ത്രം ധരിക്കൽ തുടങ്ങിയവ) ബാധകമല്ല.

5- നേരിട്ട് ഹറമിലെത്താൻ കഴിയാത്ത സാഹചര്യത്തിലും അവിടേക്ക് ഹദ്‌യ് അയക്കുന്നത് അല്ലാഹുവിന്‍റെ ചിഹ്നങ്ങളെ ആദരിക്കുന്നതിന്‍റെ ഭാഗമാണ്.

6- ഹറമിലെ പാവപ്പെട്ടവർക്ക് മാംസം എത്തിച്ചുകൊടുക്കുക എന്ന വലിയൊരു സാമൂഹിക സേവനവും ഇതിലൂടെ നടക്കുന്നു.

7- തന്‍റെ സമ്പത്തിൽ നിന്ന് അല്ലാഹുവിന്‍റെ മാർഗ്ഗത്തിൽ ചെലവഴിക്കാൻ മടിയില്ലാത്ത നബി صلى الله عليه وسلم യുടെ ഉന്നതമായ മാതൃക ഇതിൽ കാണാം.

8- ശാരീരികമായോ മറ്റോ യാത്ര ചെയ്യാൻ കഴിയാത്തവർക്കും മക്കയിലെ പുണ്യങ്ങളിൽ പങ്കുചേരാനുള്ള ലളിതമായ വഴി ഇസ്‌ലാം ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്.

9- മൃഗങ്ങളെ മക്കയിലെത്തിക്കാനും അവിടെ അറുക്കാനും മറ്റൊരാളെ ഏൽപ്പിക്കുന്നത് അനുവദനീയമാണെന്ന് ഇതിൽ നിന്ന് മനസ്സിലാക്കാം.

10- ഹജ്ജത്തുൽ വദാഇന് മുൻപ് തന്നെ നബി صلى الله عليه وسلم ഇത്തരം ഉദാരമായ കാര്യങ്ങൾ ചെയ്യാറുണ്ടായിരുന്നു.

11- ഹദ്‌യ് അയക്കുന്നത് നിർബന്ധമല്ലെങ്കിലും അത് വലിയ പ്രതിഫലമുള്ള ഒരു  സുന്നത്താണ്.

12- ബലിമൃഗത്തെ അയച്ചാൽ ഇഹ്‌റാമിലെ നിയമങ്ങൾ പാലിക്കണം എന്ന ചിലരുടെ അഭിപ്രായത്തെ ഈ ഹദീസ് തിരുത്തുന്നു.

13- ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി അകലെയാണെങ്കിലും ഒരു വിശ്വാസിക്ക് തന്‍റെ കർമ്മങ്ങളിലൂടെ വിശുദ്ധ കഅ്ബാലയവുമായി ആത്മീയമായി ബന്ധപ്പെടാൻ സാധിക്കും.