523 ദുറൂസുല്‍ ഹദീസ് - ഉംദതുല്‍ അഹ്കാം- ഹദീസ് 263 دروس الحديث - ഹബലുൽ ഹബല രീതിയിലുള്ള കച്ചവടത്തിന്‍റെ വിധി

 

 

عمدة الأحكام من كلام خير الأنام صلى الله عليه وسلم
المؤلف: عبد الغني بن عبد الواحد بن علي بن سرور المقدسي الجماعيلي الدمشقي الحنبلي، 

أبو محمد، تقي الدين (المتوفى: 600هـ) 

ഹബലുൽ ഹബല രീതിയിലുള്ള കച്ചവടത്തിന്‍റെ വിധി

263 - عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ رضي الله عنهما (أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَهَى عَنْ بَيْعِ حَبَلِ الْحَبَلَةِ. وَكَانَ بَيْعاً يَتَبَايَعُهُ أَهْلُ الْجَاهِلِيَّةِ، وَكَانَ الرَّجُلُ يَبْتَاعُ الْجَزُورَ إلَى أَنْ تُنْتَجَ النَّاقَةُ. ثُمَّ تُنْتَجَ الَّتِي فِي بَطْنِهَا. قِيلَ: إنَّهُ كَانَ يَبِيعُ الشَّارِفَ - وَهِيَ الْكَبِيرَةُ الْمُسِنَّةُ - بِنِتَاجِ الْجَنِينِ الَّذِي فِي بَطْنِ نَاقَتِهِ) .

അബ്ദുല്ലാഹിബ്നു ഉമർ رضي الله عنهما നിവേദനം ചെയ്യുന്നു: "അല്ലാഹുവിന്‍റെ റസൂൽ صلى الله عليه وسلم 'ഹബലുൽ ഹബല' (حَبَل الْحَبَلَةِ) രീതിയിലുള്ള കച്ചവടം നിരോധിച്ചു. ഇത് ജാഹിലിയ്യാ കാലത്ത്  ആളുകൾ നടത്തിയിരുന്ന ഒരു കച്ചവട രീതിയായിരുന്നു. ഒട്ടകം പ്രസവിക്കുകയും, ആ പ്രസവിച്ച കുട്ടി വലുതായി വീണ്ടും പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് വരെ (അവധിവെച്ച്) ഒരാൾ ഒട്ടകത്തെ വാങ്ങുന്ന രീതിയായിരുന്നു ഇത്. 

• (حَبَلِ الْحَبَلَةِ): മൃഗത്തിന്‍റെ വയറ്റിലുള്ള ഭ്രൂണത്തിന്‍റെ (കുട്ടിയുടെ) ഉള്ളിലെ ഭ്രൂണം. അതായത്, ജനിക്കാനിരിക്കുന്ന കുട്ടി വലുതായി അതിനുണ്ടാകാൻ പോകുന്ന കുട്ടി.
• (الْجَزُور): ഒട്ടകം (ആൺ ഒട്ടകത്തിനും പെൺ ഒട്ടകത്തിനും ഈ പേര് പറയും).
• (تُنْتَجُ): പ്രസവിക്കുന്നു.
• (الشَّارِف): പ്രായം ചെന്ന പെൺ ഒട്ടകം.

വിവരണം

    ഈ ഹദീസിലൂടെ അബ്ദുല്ലാഹിബ്നു ഉമർ رضي الله عنهما വിവരിക്കുന്നത്,  (حَبَل الْحَبَلَةِ) എന്ന രീതിയിലുള്ള കച്ചവടം നബി صلى الله عليه وسلم നിരോധിച്ചു എന്നാണ്. ഇതിൻ്റെ വിവിധ രൂപങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:

• ഒരു ഒട്ടകത്തിൻ്റെയോ പശുവിൻ്റെയോ വയറ്റിലുള്ള ഭ്രൂണത്തെ (കുട്ടിയെ) വിൽക്കുക.

• നിലവിൽ വയറ്റിലുള്ള കുട്ടി പ്രസവിച്ച്, അത് വലുതായി വീണ്ടും പ്രസവിക്കാൻ പോകുന്ന കുട്ടിയെ വിൽക്കുക.

   നബി صلى الله عليه وسلم നിയോഗിക്കപ്പെടുന്നതിന് മുൻപുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ (ജാഹിലിയ്യത്ത്) ഇത്തരത്തിലുള്ള കച്ചവടം വ്യാപകമായിരുന്നു. അവർക്കിടയിൽ ഇത് അംഗീകരിക്കപ്പെട്ട ഒരു രീതിയായിരുന്നു. ഒരാൾ ഒരു ഒട്ടകത്തെ വാങ്ങുന്നത്, തൻ്റെ പക്കലുള്ള മറ്റൊരു ഒട്ടകം പ്രസവിക്കുകയും, ആ കുട്ടി വലുതായി വീണ്ടും പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് വരെ (അവധിവെച്ച്) ആയിരിക്കും.

    ഇത്തരത്തിലുള്ള കച്ചവടത്തെ നബി صلى الله عليه وسلم വിലക്കി. കാരണം, ഇതിൽ വിൽക്കപ്പെടുന്ന വസ്തുവിനെക്കുറിച്ച് വലിയ തോതിലുള്ള അജ്ഞതയും അവ്യക്തതയും അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ആ കുട്ടി ജനിക്കുമോ ഇല്ലയോ എന്നോ, അത് ജീവനോടെ ഇരിക്കുമോ എന്നോ ആർക്കും അറിയില്ല. ഇല്ലാത്ത ഒരു വസ്തുവിനെ വിൽക്കുന്നത് ഇസ്‌ലാം അനുവദിക്കുന്നില്ല.

  ഒരു വസ്തു വാങ്ങുകയും അതിന്‍റെ പണം നൽകാനുള്ള സമയം (അവധി) ഒട്ടകം പ്രസവിക്കുന്നത് വരെയും, പിന്നീട് ആ കുട്ടി വലുതായി വീണ്ടും പ്രസവിക്കുന്നത് വരെയും നീട്ടിവെക്കുക. ഇവിടെ പണം നൽകേണ്ട കൃത്യമായ ദിവസം നിശ്ചയമില്ലാത്തതിനാലാണ് ഇത് നിരോധിക്കപ്പെട്ടത്. അവധി ദീർഘിക്കുന്നതും ചുരുങ്ങുന്നതും വിലയിൽ മാറ്റം വരുത്തുമെന്നതിനാൽ ഇത് തർക്കങ്ങൾക്ക് കാരണമാകും.

    പ്രായം ചെന്ന ഒട്ടകത്തിന്‍റെ വയറ്റിലുള്ള കുട്ടി പ്രസവിക്കാനിരിക്കുന്ന കുഞ്ഞിനെ (രണ്ടാം തലമുറയെ) വിൽക്കുക. നിലവിൽ നിലവിലില്ലാത്ത ഒരു വസ്തുവിനെ വിൽക്കുന്നതിലെ വലിയ കുഴപ്പവും, ചതിയും ഇതിലുണ്ട്. അതിനുള്ള കാരണങ്ങള്‍:-

• ആ കുട്ടി പെണ്ണാണോ ആണാണോ എന്ന് അറിയില്ല.

• ഒന്നാണോ രണ്ടോ എന്ന് അറിയില്ല.

• ജീവനുള്ളതാണോ ചത്തതാണോ എന്ന് അറിയില്ല.

• എപ്പോൾ ജനിക്കുമെന്ന് അറിയില്ല.

    ഇത്തരം കച്ചവടങ്ങൾ വലിയ തോതിലുള്ള വഞ്ചനക്കും തർക്കങ്ങൾക്കും  വഴിമാറുന്നതിനാലാണ് ശരീഅത്ത് ഇത് വിലക്കിയത്.

ഹദീസില്‍ നിന്നുള്ള പാഠങ്ങള്‍

1- മൃഗങ്ങളുടെ വയറ്റിലുള്ള കുഞ്ഞിനെ (ഭ്രൂണം) മാത്രമായി കച്ചവടം ചെയ്യുന്നത് ഇസ്‌ലാം വിലക്കുന്നു. കാരണം അത് നിലവിൽ കൈമാറാൻ സാധിക്കുന്ന ഒന്നല്ല.

2- പണം നൽകാനോ ചരക്ക് കൈമാറാനോ നിശ്ചയിക്കുന്ന സമയം (അവധി) കൃത്യമായിരിക്കണം. എന്നാണെന്ന് നിശ്ചയമില്ലാത്ത (ഉദാഹരണത്തിന്: ഒട്ടകം പ്രസവിക്കുമ്പോൾ, മഴ പെയ്യുമ്പോൾ എന്നിങ്ങനെ) അവധി വെച്ച് കച്ചവടം ചെയ്യുന്നത് അനുവദനീയമല്ല.

3- ഒട്ടകം പ്രസവിക്കുകയും, ആ കുട്ടി വലുതായി വീണ്ടും പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് വരെ അവധി നിശ്ചയിച്ച് ഒട്ടകത്തെയോ മറ്റോ വിൽക്കുന്നത് നിഷിദ്ധമാണ്.

4- അറിവില്ലായ്മയിലും വഞ്ചനയിലും അധിഷ്ഠിതമായ ജാഹിലിയ്യാ കാലത്തെ തെറ്റായ കച്ചവട രീതികളെ ഇസ്‌ലാം അസാധുവാക്കി.

5- സാമ്പത്തിക ഇടപാടുകളിൽ വഞ്ചനയോ തർക്കങ്ങളോ ഉണ്ടാകാതിരിക്കാൻ കൃത്യമായ നിബന്ധനകളും നിയമങ്ങളും ഇസ്‌ലാം നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇടപാടുകൾ സുതാര്യവും വ്യക്തവുമായിരിക്കണം എന്ന് ഇത് പഠിപ്പിക്കുന്നു.