588 ദുറൂസുല്‍ ഹദീസ് - ഉംദതുല്‍ അഹ്കാം- ഹദീസ് 328 دروس الحديث - ദുഖാചരണ സമയത്ത് അലങ്കാരങ്ങള്‍ വിലക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു

 

عمدة الأحكام من كلام خير الأنام صلى الله عليه وسلم
المؤلف: عبد الغني بن عبد الواحد بن علي بن سرور المقدسي الجماعيلي الدمشقي الحنبلي، أبو محمد، تقي الدين (المتوفى: 600هـ) 

ദുഖാചരണ സമയത്ത് അലങ്കാരങ്ങള്‍ വിലക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു

328 - عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ رضي الله عنها قَالَتْ: (جَاءَتْ امْرَأَةٌ إلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَتْ: يَا رَسُولَ اللَّهِ، إنَّ ابْنَتِي تُوُفِّيَ عَنْهَا زَوْجُهَا، وَقَدْ اشْتَكَتْ عَيْنَهَا أَفَنُكَحِّلُهَا؟ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم: لا، مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلاثَاً - ثُمَّ قَالَ: إنَّمَا هِيَ أَرْبَعَةُ أَشْهُرٍ وَعَشْرٌ. وَقَدْ كَانَتْ إحْدَاكُنَّ فِي الْجَاهِلِيَّةِ تَرْمِي بِالْبَعْرَةِ عَلَى رَأْسِ الْحَوْلِ) .
فَقَالَتْ زَيْنَبُ: كَانَتْ الْمَرْأَةُ إذَا تُوُفِّيَ عَنْهَا زَوْجُهَا: دَخَلَتْ حِفْشاً، وَلَبِسَتْ شَرَّ ثِيَابِهَا، وَلَمْ تَمَسَّ طِيباً وَلا شَيْئاً حَتَّى تَمُرَّ بِهَا سَنَةٌ، ثُمَّ تُؤْتَى بِدَابَّةٍ - حِمَارٍ أَوْ طَيْرٍ أَوْ شَاةٍ - فَتَفْتَضَّ بِهِ. فَقَلَّمَا تَفْتَضُّ بِشَيْءٍ إلاَّ مَاتَ. ثُمَّ تَخْرُجُ فَتُعْطَى بَعْرَةً، فَتَرْمِي بِهَا ثُمَّ تُرَاجِعُ بَعْدُ مَا شَاءَتْ مِنْ طِيبٍ أَوْ غَيْرِهِ) .

ഉമ്മു സലമ رضي الله عنها നിവേദനം ചെയ്യുന്നു: ഒരു സ്ത്രീ റസൂല്‍ صلى الله عليه وسلم യുടെ അടുത്തു വന്ന് ചോദിച്ചു: "അല്ലാഹുവിന്‍റെ റസൂലേ, എന്‍റെ മകളുടെ ഭർത്താവ് മരണപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ അവൾക്ക് കണ്ണിന് കഠിനമായ വേദനയുണ്ട്. ഞങ്ങൾക്ക് അവളുടെ കണ്ണിൽ കണ്ണെഴുതാമോ?" അപ്പോൾ റസൂല്‍ صلى الله عليه وسلم രണ്ട് അല്ലെങ്കിൽ മൂന്ന് തവണ "പാടില്ല" എന്ന് പറഞ്ഞു. പിന്നീട് റസൂല്‍ صلى الله عليه وسلم പറഞ്ഞു: "ഇത് വെറും നാലു മാസവും പത്തു ദിവസവും മാത്രമാണല്ലോ. എന്നാൽ ജാഹിലിയ്യാ (ഇസ്‌ലാമിന് മുൻപുള്ള) കാലഘട്ടത്തിൽ നിങ്ങളിലൊരുവൾ (ഈ രീതിയില്‍) ഒരു വർഷം തികയുമ്പോൾ കാഷ്ഠം എറിയുമായിരുന്നു!"

സൈനബ് رضي الله عنها പറയുന്നു: ജാഹിലിയ്യാ കാലത്ത് ഒരു സ്ത്രീയുടെ ഭർത്താവ് മരണപ്പെട്ടാൽ, അവൾ വളരെ ഇടുങ്ങിയ ഒരു ചെറിയ കുടിലിൽ പ്രവേശിക്കുകയും, തന്‍റെ വസ്ത്രങ്ങളിൽ ഏറ്റവും മോശമായത് ധരിക്കുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. ഒരു വർഷം കഴിയുന്നതുവരെ അവൾ സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങളോ മറ്റ് യാതൊരു വസ്തുക്കളോ തൊടുകയില്ലായിരുന്നു. അതിനുശേഷം അവൾക്ക് മുന്നിലേക്ക് കഴുതയോ, പക്ഷിയോ, ആടോ പോലുള്ള ഏതെങ്കിലും ഒരു ജീവിയെ കൊണ്ടുവരികയും, അവൾ ആ ജീവിയിൽ തന്‍റെ ശരീരം ഉരസുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. അവൾ ഇപ്രകാരം ശരീരം ഉരസുന്ന ജീവികൾ ചത്തുപോകുന്നത് വളരെ പതിവായിരുന്നു. പിന്നീട് അവൾ പുറത്തുവരുമ്പോൾ അവൾക്ക് ഒരു മൃഗത്തിന്‍റെ കാഷ്ഠം നൽകപ്പെടും, അവൾ അത് എറിഞ്ഞു കളയുകയും ചെയ്യും. ഇതിന് ശേഷമേ അവൾക്ക് സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങളോ മറ്റ് അലങ്കാരങ്ങളോ ഇഷ്ടാനുസരണം ഉപയോഗിക്കാൻ അനുവാദമുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ.

• الْحَوْلِ: ഒരു വർഷം .

• الحِفْشُ: ഇടുങ്ങിയ ചെറിയ വീട് / കുടിൽ.

• تَفْتَضَّ: അശുദ്ധി നീക്കാനായി മൃഗത്തിന്‍റെ ശരീരത്തിൽ സ്വന്തം ശരീരം ഉരസുകയോ തടവുകയോ ചെയ്യുക.

വിവരണം

 ജാഹിലിയ്യാ (ഇസ്‌ലാമിന് മുൻപുള്ള) കാലഘട്ടത്തിൽ സ്ത്രീകൾക്ക് യാതൊരുവിധ സ്ഥാനമോ വിലയോ കൽപ്പിക്കപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. എന്നാൽ ഇസ്‌ലാം കടന്നുവരികയും അവരുടെ പദവി ഉയർത്തുന്ന രീതിയിൽ അവരെ ആദരിക്കുകയും അവർക്ക് നന്മ ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

  ഈ ഹദീസിൽ ഉമ്മു സലമ رضي الله عنها നിവേദനം ചെയ്യുന്നു: ഖുറൈഷ് ഗോത്രത്തിൽപ്പെട്ട ഒരു സ്ത്രീ (അത് ആതിക ബിൻത് നുഐം ആണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു) റസൂല്‍ صلى الله عليه وسلم യുടെ അടുത്തു വന്ന് പറഞ്ഞു: "എന്‍റെ മകളുടെ ഭർത്താവ് മരണപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ എനിക്ക് അവളുടെ കണ്ണിന്‍റെ കാര്യത്തിൽ ഭയമുണ്ട് (അവൾക്ക് കണ്ണ് വേദനയുണ്ട്). അവൾ കണ്ണെഴുതാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു." അതായത്, കണ്ണിന്‍റെ രോഗശമനത്തിന് വേണ്ടിയാണ് അവൾ കണ്ണെഴുതാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്. 

  കണ്ണെഴുതുന്നതിൽ ഒരു അലങ്കാരമുണ്ട്, അത് ഭർത്താവിന്‍റെ മരണത്തിലുള്ള ദുഃഖാചരണത്തിന് (ഇഹ്ദാദിന്) വിരുദ്ധവുമാണ്. 

  അപ്പോൾ നബി صلى الله عليه وسلم പറഞ്ഞു: "അത് പാടില്ല, ജാഹിലിയ്യാ കാലത്ത് നിങ്ങളിലൊരുവൾ (ദുഖാചരണം) ഒരു വർഷം തികയുമ്പോൾ കാഷ്ഠം എറിയുമായിരുന്നു! എന്നാൽ ഇത് (ഇസ്‌ലാമിൽ) വെറും നാലു മാസവും പത്തു ദിവസവും മാത്രമാണല്ലോ."

  ജാഹിലിയ്യാ കാലത്ത് സ്ത്രീകൾ അനുഭവിച്ചിരുന്ന നീണ്ടതും കഠിനവുമായ ഇദ്ദ കാലാവധിയുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ, ഇസ്‌ലാം അവർക്ക് നിശ്ചയിച്ച ഇദ്ദയും സാധാരണ ജീവിതവും എത്രത്തോളം ലളിതമാണെന്നാണ് നബി صلى الله عليه وسلم ഇവിടെ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നത്. അതല്ലെങ്കിൽ, മരണപ്പെട്ട ഭർത്താവിന്‍റെ അവകാശം എത്രത്തോളമുണ്ടെന്ന് വ്യക്തമാക്കുകയാണ് നബി صلى الله عليه وسلم. 

  അത്രത്തോളം കഠിനമായ ആ കാലാവധിയെയാണ് ഇസ്‌ലാം നാല് മാസവും പത്ത് ദിവസവുമായി കുറച്ചുതന്നത്. അതിനാൽ അവൾ ഭർത്താവിനോടുള്ള ദുഃഖാചരണം പാലിക്കേണ്ടതുണ്ട്. അല്ലാതെ അലങ്കാരത്തിനായി കണ്ണെഴുതാൻ മുതിരരുത്; കണ്ണിന്‍റെ ചികിത്സയ്ക്കായി അലങ്കാരമില്ലാത്ത മറ്റ് വഴികൾ അവൾക്ക് തേടാവുന്നതുമാണ്.

  താബിഈ ആയ ഹുമൈദ് ബ്നു നാഫിഅ് പറയുന്നു: "ഞാൻ സൈനബിനോട് ചോദിച്ചു (തന്‍റെ ഉമ്മയിൽ നിന്ന് ഈ ഹദീസ് നിവേദനം ചെയ്ത സൈനബ് ബിൻത് അബീ സലമയോട്): 'ഒരു വർഷം തികയുമ്പോൾ എറിയുക' എന്ന് പറഞ്ഞതിന്‍റെ അർത്ഥമെന്താണ്?" അപ്പോൾ സൈനബ് رضي الله عنها പറഞ്ഞു: "ജാഹിലിയ്യാ കാലത്ത് ഒരു സ്ത്രീയുടെ ഭർത്താവ് മരണപ്പെട്ടാൽ, അവൾ തന്‍റെ വീടുകളിൽ വെച്ച് ഏറ്റവും മോശമായ (ഇടുങ്ങിയ) ഒരു മുറി ലക്ഷ്യമാക്കി പോവുകയും ഇദ്ദയുടെ ആ ഒരു വർഷം അതിൽ കഴിയുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. ഒരു വർഷം പൂർത്തിയാകുമ്പോൾ അവൾ പുറത്തിറങ്ങി തന്‍റെ പുറകിലേക്ക് ഒരു കാഷ്ഠം എറിയും." 

 ജാഹിലിയ്യാ കാലത്ത് ഭർത്താവ് മരണപ്പെട്ടാൽ സ്ത്രീ ഇടുങ്ങിയ ഒരു മുറിയിൽ കഴിയണം, ഏറ്റവും മോശമായ വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിക്കണം, സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങളോ അലങ്കാരങ്ങളോ തൊടാൻ പാടില്ല. ഒരു വർഷം തികയുമ്പോൾ അവൾ പുറത്തുവരികയും അവൾക്ക് ഒരു മൃഗത്തിന്‍റെ കാഷ്ഠം നൽകപ്പെടുകയും ചെയ്യും. അവൾ അത് എറിയുന്നതോടെ അവളുടെ ഇദ്ദ അവസാനിച്ചതായി അവർ കരുതിയിരുന്നു.

  ഇസ്‌ലാം കടന്നുവരികയും ജനങ്ങളിൽ നിന്ന്, പ്രത്യേകിച്ച് സ്ത്രീകളിൽ നിന്ന് ജാഹിലിയ്യത്തിന്‍റെ കഠിനമായ ഭാരങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ജാഹിലിയ്യാ കാലത്ത് ആളുകൾ സ്ത്രീകളോട് വളരെ മോശമായി പെരുമാറുകയും അവരെ ദ്രോഹിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എന്നാൽ ഇസ്‌ലാം അവരുടെ അവകാശങ്ങൾ കാത്തുസൂക്ഷിച്ചു.

  ഇദ്ദയിലിരിക്കുന്ന സ്ത്രീകൾക്ക് അലങ്കാരങ്ങളുടെ വാതിലുകൾ തുറക്കപ്പെടാൻ ഇത് കാരണമാകരുത് എന്നതിനാലാണ് ഈ വിലക്ക്.

ഹദീസില്‍ നിന്നുള്ള പാഠങ്ങള്‍

1- ഭർത്താവ് മരണപ്പെട്ട സ്ത്രീക്ക് നാല് മാസവും പത്ത് ദിവസവും ദുഃഖാചരണം (ഇഹ്ദാദ്) നടത്തൽ നിർബന്ധമാണ്.

2- വസ്ത്രങ്ങൾ, സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾ, ആഭരണങ്ങൾ, കണ്ണെഴുതൽ എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള എല്ലാത്തരം അലങ്കാരങ്ങളും അവൾ ഒഴിവാക്കേണ്ടതുണ്ട്. ആധുനിക കാലത്തെ മേക്കപ്പ് സാധനങ്ങളും (മാക്സിമം ബ്യൂട്ടി പ്രോഡക്റ്റുകൾ) ചായങ്ങളും ഇതിന്‍റെ പരിധിയിൽ വരും. ചുരുക്കത്തിൽ, സ്ത്രീയിലേക്ക് പുരുഷന്മാരെ ആകർഷിക്കാൻ കാരണമാകുന്ന എല്ലാത്തരം ബാഹ്യ അലങ്കാരങ്ങളും രൂപങ്ങളും ഇതിൽപ്പെടുന്നു.

3- കണ്ണിന് ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ പോലും ഭംഗി നൽകുന്ന തരത്തിലുള്ള കണ്ണെഴുതൽ അവൾ ഒഴിവാക്കേണ്ടതുണ്ട്. എന്നാൽ കണ്ണിന് ചികിത്സ ആവശ്യമായി വന്നാൽ അലങ്കാരമില്ലാത്തതും കറുപ്പ് നിറം പുറത്തുകാണിക്കാത്തതുമായ മരുന്നുകളോ ഐ ഡ്രോപ്സുകളോ മറ്റോ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ തെറ്റില്ല. ഇവിടെ പ്രധാന മാനദണ്ഡം അത് അലങ്കാരത്തിനും ഭംഗിക്കും വേണ്ടിയുള്ളതാണോ എന്നതാണ്.

4- ഇസ്‌ലാമിക ശരീഅത്തിന്‍റെ എളുപ്പവും ഉദാരതയും ഇതിൽ നിന്ന് വ്യക്തമാണ്. ജാഹിലിയ്യാ കാലത്തെ കഠിനമായ ഭാരങ്ങളും പ്രയാസങ്ങളും അത് നീക്കം ചെയ്തു. ഭർത്താവ് മരണപ്പെട്ട ശേഷം ഒരു വർഷം മുഴുവൻ ആ പാവം സ്ത്രീ അനുഭവിച്ചിരുന്ന ഇടുങ്ങിയ അവസ്ഥയും കഠിനമായ പീഡനങ്ങളും ഒഴിവാക്കി, അല്ലാഹു ആ കാലാവധി അതിന്‍റെ മൂന്നിലൊന്നായി (നാല് മാസവും പത്ത് ദിവസവുമായി) കുറച്ചുതരികയും അവളുടെ പ്രയാസങ്ങൾ ഇല്ലാതാക്കുകയും ചെയ്തു.

5- സ്ത്രീകൾക്ക് നേരിട്ട് വന്ന് ഫത്‌വ ചോദിക്കാമെന്നും, ഫത്‌വ നൽകുന്ന വ്യക്തിക്ക് അവരുടെ സംസാരം കേൾക്കാമെന്നും ഇതിൽ നിന്ന് മനസ്സിലാക്കാം. 

6- വിലക്കിന്‍റെ ഗൗരവം ബോധ്യപ്പെടുത്താൻ ഫത്‌വയിൽ മറുപടി രണ്ട് മൂന്ന് തവണ ആവർത്തിക്കാവുന്നതാണ്.