عمدة الأحكام من كلام خير الأنام صلى الله عليه وسلم
المؤلف: عبد الغني بن عبد الواحد بن علي بن سرور المقدسي الجماعيلي الدمشقي الحنبلي،
أبو محمد، تقي الدين (المتوفى: 600هـ)
വസ്വിയ്യത്തുകള് എഴുതി വെക്കല്
بابُ الوصايا
വസ്വിയ്യത്തുകള്
300 - عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ رضي
الله عنهما أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ: (مَا حَقُّ
امْرِئٍ مُسْلِمٍ، لَهُ شَيْءٌ يُوصِي فِيهِ، يَبِيتُ لَيْلَتَيْنِ إلاَّ
وَوَصِيَّتُهُ مَكْتُوبَةٌ عِنْدَهُ) .
زَادَ مُسْلِمٌ: قَالَ ابْنُ عُمَرَ: (مَا مَرَّتْ عَلَيَّ لَيْلَةٌ مُنْذُ
سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ذَلِكَ، إلاَّ
وَعِنْدِي وَصِيَّتِي) .
അബ്ദുല്ലാഹിബ്നു ഉമർ رضي الله عنهما നിവേദനം: റസൂൽ صلى الله عليه وسلم പറഞ്ഞു: "വിൽപത്രം (വസ്വിയ്യത്ത്) എഴുതി വെക്കാൻ മാത്രം വല്ല കാര്യവും കൈവശമുള്ള ഒരു മുസ്ലിമിനും, തന്റെ പക്കൽ അത് എഴുതി വെക്കാതെ രണ്ട് രാത്രികൾ കഴിച്ചുകൂട്ടാൻ അനുവാദമില്ല."
മുസ്ലിം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത മറ്റൊരു നിവേദനത്തിൽ ഇബ്നു ഉമർ رضي الله عنهما ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു: "റസൂൽ صلى الله عليه وسلم ആ കാര്യം പറയുന്നത് കേട്ടതു മുതൽ, എന്റെ പക്കൽ എന്റെ വിൽപത്രം ഇല്ലാത്ത ഒരു രാത്രി പോലും കടന്നുപോയിട്ടില്ല."
- الوصيَّةُ: വിൽപത്രം: മരണശേഷം തന്റെ സമ്പത്ത് വിനിയോഗിക്കുന്നതിനോ അല്ലെങ്കിൽ അത് ദാനം ചെയ്യുന്നതിനോ വേണ്ടി ഒരാൾ നൽകുന്ന പ്രത്യേക നിർദ്ദേശമാണ് വിൽപത്രം.
അല്ലാഹു തന്റെ ദാസന്മാരോടുള്ള കാരുണ്യത്താലും ദയയാലുമാണ് വിൽപത്രം (വസ്വിയ്യത്ത്) നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ളത്. ഒരു മുസ്ലിമിന് തന്റെ മരണശേഷം മറ്റുള്ളവർക്ക് ഉപകാരപ്പെടുന്നതും തനിക്ക് പ്രതിഫലം ലഭിക്കുന്നതുമായ പുണ്യകർമ്മങ്ങൾക്കായി തന്റെ സമ്പത്തിന്റെ ഒരു നിശ്ചിത ഭാഗം മാറ്റിവെക്കാൻ ഇതിലൂടെ സാധിക്കുന്നു.
ഈ ഹദീസിലൂടെ നബി صلى الله عليه وسلم മരണം പെട്ടെന്ന് കടന്നുവരുന്നതിന് മുൻപായി വിൽപത്രം എഴുതിവെക്കാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും അത് ഊന്നിപ്പറയുകയും ചെയ്യുന്നു. പുരുഷനായാലും സ്ത്രീയായാലും തന്റെ പക്കൽ മറ്റുള്ളവർക്ക് നൽകാനുള്ള അവകാശങ്ങളോ (കടങ്ങൾ, പ്രായശ്ചിത്തങ്ങൾ, വിട്ടുപോയ സകാത്ത് മുതലായവ), തനിക്ക് ലഭിക്കാനുള്ള അവകാശങ്ങളോ, അതുമല്ലെങ്കിൽ തന്റെ ചെറിയ മക്കളെക്കുറിച്ചുള്ള നിർദ്ദേശങ്ങളോ ഉണ്ടെങ്കിൽ അത് രേഖപ്പെടുത്തി വെക്കാതെ രണ്ട് രാത്രികളോ അതിലധികമോ കടന്നുപോകുന്നത് ഒരു മുസ്ലിമിന് ഉചിതമല്ല. ഇപ്രകാരം വസ്വിയ്യത്ത് ചെയ്താൽ, ഒരാൾ മരണപ്പെട്ടാൽ അയാളുടെ ആകെ സമ്പത്തിൽ നിന്ന് ആദ്യം കടങ്ങൾ വീട്ടുകയും, ബാക്കിയുള്ളതിന്റെ മൂന്നിലൊന്നിൽ (1/3) നിന്ന് വസ്വിയ്യത്ത് നടപ്പിലാക്കുകയും ചെയ്യും. 'മുസ്ലിം' എന്ന വിശേഷണം ഇവിടെ പ്രയോഗിച്ചത് ഈ കാര്യം നടപ്പിലാക്കാൻ വിശ്വാസികളെ പ്രേരിപ്പിക്കാനാണ്.
വസ്വിയ്യത്ത് എഴുതേണ്ട രൂപം
അനസ് رضي الله عنه നിവേദനം ചെയ്ത ഒരു റിപ്പോർട്ടിൽ മുൻഗാമികൾ വിൽപത്രം എഴുതിയിരുന്ന രീതി ഇപ്രകാരം വിവരിക്കുന്നു:
عَنْ أَنَسٍ، قَالَ:
" هَكَذَا كَانُوا يُوصُونَ: هَذَا مَا أَوْصَى بِهِ فُلَانُ بْنُ فُلَانٍ، أَنَّهُ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ، وَأَنَّ السَّاعَةَ آتِيَةٌ لَا رَيْبَ فِيهَا، وَأَنَّ اللَّهَ يَبْعَثُ مَنْ فِي الْقُبُورِ، وَأَوْصَى مَنْ تَرَكَ بَعْدَهُ مِنْ أَهْلِهِ أَنْ يَتَّقُوا اللَّهَ وَيُصْلِحُوا ذَاتَ بَيْنِهِمْ، وَأَنْ يُطِيعُوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ إِنْ كَانُوا مُؤْمِنِينَ. وَأَوْصَاهُمْ بِمَا أَوْصَى بِهِ إِبْرَاهِيمُ بَنِيهِ، وَيَعْقُوبُ: {يَا بَنِيَّ إِنَّ اللَّهَ اصْطَفَى لَكُمُ الدِّينَ فَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنْتُمْ مُسْلِمُونَ} [البقرة:
132]. وَأَوْصَى إِنْ حَدَثَ بِهِ حَدَثٌ مِنْ وَجَعِهِ هَذَا، أَنَّ حَاجَتَهُ كَذَا وَكَذَا
"- سنن الدارمي 3227 والدارقطني.
"ഇന്നയാളുടെ മകൻ ഇന്നയാൾ നടത്തുന്ന വിൽപത്രം: അല്ലാഹു അല്ലാതെ ആരാധനക്ക് അർഹനായി മറ്റാരുമില്ലെന്നും മുഹമ്മദ് നബി صلى الله عليه وسلم അവന്റെ ദാസനും റസൂലുമാണെന്നും, അന്ത്യനാൾ വരികതന്നെ ചെയ്യുമെന്നും അല്ലാഹു ഖബറിലുള്ളവരെ ഉയിർത്തെഴുന്നേൽപ്പിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹം സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു. തനിക്ക് ശേഷം ബാക്കിയാകുന്ന കുടുംബത്തോടും ബന്ധുക്കളോടും അല്ലാഹുവിനെ സൂക്ഷിക്കാനും അവർക്കിടയിലുള്ള ബന്ധങ്ങൾ നന്നാക്കാനും സത്യവിശ്വാസികളാണെങ്കിൽ അല്ലാഹുവിനെയും അവന്റെ റസൂലിനെയും അനുസരിക്കാനും അദ്ദേഹം വസ്വിയ്യത്ത് ചെയ്യുന്നു. ഇബ്റാഹീം നബി عليه السلام യും യഅ്ഖൂബ് നബി عليه السلام യും തങ്ങളുടെ മക്കളോട് ഉപദേശിച്ചതുപോലെ: "എന്റെ മക്കളേ, അല്ലാഹു നിങ്ങൾക്ക് ഈ മതത്തെ (ഇസ്ലാമിനെ) തിരഞ്ഞെടുത്തിരിക്കുന്നു. അതിനാൽ മുസ്ലിംകളായല്ലാതെ നിങ്ങൾ മരിക്കരുത്" (അൽബഖറ: 132) എന്നും അദ്ദേഹം ഉപദേശിക്കുന്നു. തുടർന്ന് തന്റെ രോഗം മൂലം മരണം സംഭവിക്കുകയാണെങ്കിൽ തന്റെ ബാധ്യതകളും ആവശ്യങ്ങളും ഇന്നയിന്നതാണെന്നും അദ്ദേഹം വസ്വിയ്യത്ത് ചെയ്യുന്നു."
1- വിൽപത്രം (വസ്വിയ്യത്ത്) എന്നാൽ: ഒരാൾ തന്റെ മരണശേഷം തന്റെ സമ്പത്തിൽ നിന്ന് നിശ്ചിത ഭാഗം ചെലവഴിക്കുന്നതിനോ, തന്റെ ചെറിയ മക്കളുടെ കാര്യങ്ങൾ നോക്കിനടത്തുന്നതിനോ, തനിക്ക് അധികാരപ്പെട്ട കാര്യങ്ങൾ നിർവ്വഹിക്കുന്നതിനോ വേണ്ടി മറ്റൊരാളെ ഏൽപ്പിക്കുകയോ നിർദ്ദേശം നൽകുകയോ ചെയ്യുന്നതിനെയാണ് 'വസ്വിയ്യത്ത്' എന്ന് പറയുന്നത്.
2- വിൽപത്രം മൂന്ന് വിഭാഗങ്ങളുണ്ട്:
സുന്നത്തായവ: മരണശേഷം തനിക്ക് പ്രതിഫലം ലഭിക്കുന്നതിനായി സൽക്കർമ്മങ്ങൾക്കും ജീവകാരുണ്യ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കുമായി തന്റെ സമ്പത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം വസ്വിയ്യത്ത് ചെയ്യുന്നത്.
നിർബന്ധമായവ: തന്റെ മേലുള്ള ബാധ്യതകളെക്കുറിച്ച് വസ്വിയ്യത്ത് ചെയ്യൽ. ഇത് അല്ലാഹുവിനോടുള്ള ബാധ്യതകളാകാം (ഉദാഹരണത്തിന്: നൽകാത്ത സകാത്ത്, പ്രായശ്ചിത്തങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ) അല്ലെങ്കിൽ മനുഷ്യരോടുള്ള ബാധ്യതകളാകാം (ഉദാഹരണത്തിന്: കടങ്ങൾ, സൂക്ഷിക്കാൻ ഏൽപ്പിച്ച വസ്തുക്കൾ അഥവാ അമാനത്തുകൾ).
നിഷിദ്ധമായവ: ആകെ സമ്പത്തിന്റെ മൂന്നിലൊന്നിൽ (1/3) കൂടുതൽ വസ്വിയ്യത്ത് ചെയ്യുകയോ, അനന്തരാവകാശികളായവർക്ക് വേണ്ടി വസ്വിയ്യത്ത് ചെയ്യുകയോ ചെയ്യുന്നത് നിഷിദ്ധമാണ്.
നബി صلى الله عليه وسلم യുടെ കൽപ്പനകൾ ഉടൻ തന്നെ ജീവിതത്തിൽ പകർത്തുന്നതിലും നന്മയിലേക്കു മുൻകടക്കുന്നതിലും ഇബ്നു ഉമര് رضي الله عنهما കാണിച്ച താൽപര്യം ഇതിൽ വ്യക്തമാണ്.
ഇബ്നു ദഖീഖുൽ ഈദ് رحمه الله പറയുന്നു: വിൽപത്രം എഴുതാൻ രണ്ട് അല്ലെങ്കിൽ മൂന്ന് രാത്രികൾ അനുവദിച്ചത് മനുഷ്യർക്ക് പ്രയാസമുണ്ടാകാതിരിക്കാനാണ് (ഒരു ഇളവ് എന്ന നിലയിൽ).
പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യങ്ങൾ എഴുതി രേഖപ്പെടുത്തേണ്ടതുണ്ട്. കാരണം ഓർമ്മശക്തിയെക്കാൾ വിശ്വസനീയവും അവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കപ്പെടാൻ ഏറ്റവും ഉത്തമവും രേഖാമൂലം എഴുതിവെക്കുന്നതാണ്.
മരണം എപ്പോഴാണ് സംഭവിക്കുക എന്ന് ആർക്കും അറിയില്ല. അതിനാൽ അവസരം നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് മുൻപ് തന്നെ വിൽപത്രം തയ്യാറാക്കി മരണത്തിനായി ഒരുങ്ങാൻ വിശ്വാസി പ്രേരിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.
No comments:
Post a Comment