عمدة الأحكام من كلام خير الأنام صلى الله عليه وسلم
المؤلف: عبد الغني بن عبد الواحد بن علي بن سرور المقدسي الجماعيلي الدمشقي الحنبلي،
أبو محمد، تقي الدين (المتوفى: 600هـ)
ചിത്രങ്ങളും വരകളും ഉള്ള
വസ്ത്രം ധരിച്ച് നമസ്കരിക്കല്
137 - عَنْ عَائِشَةَ رضي الله عنها: ((أَنَّ
النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم صَلَّى فِي خَمِيصَةٍ لَهَا أَعْلامٌ. فَنَظَرَ
إلَى أَعْلامِهَا نَظْرَةً. فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ: اذْهَبُوا بِخَمِيصَتِي
هَذِهِ إلَى أَبِي جَهْمٍ، وَأْتُونِي بِأَنْبِجَانِيَّةِ أَبِي جَهْمٍ.
فَإِنَّهَا أَلْهَتْنِي آنِفًا عَنْ صَلاتِي)) .
ആഇശ رضي الله عنها വിൽ നിന്ന് നിവേദനം: "നബി صلى الله عليه وسلم അടയാളങ്ങൾ/വരകൾ ഉള്ള ഒരു വസ്ത്രത്തില് നമസ്കരിച്ചു. (നമസ്കാരത്തിനിടയിൽ) അതിലെ അടയാളങ്ങളിലേക്ക് അവിടുന്ന് ഒന്ന് നോക്കി. നമസ്കാരത്തിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചപ്പോൾ അവിടുന്ന് പറഞ്ഞു: 'എൻ്റെ ഈ വസ്ത്രം നിങ്ങൾ അബൂ ജഹ്മിൻ്റെ അടുത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോവുക. എന്നിട്ട് അബൂ ജഹ്മിൻ്റെ 'അൻബിജാനിയ്യ' (ചിത്ര പണികള് ഇല്ലാത്ത കട്ടിയുള്ള വസ്ത്രം) എനിക്ക് കൊണ്ടുവന്നു തരുക. കാരണം, ഇപ്പോൾ അത് എൻ്റെ നമസ്കാരത്തിൽ നിന്ന് എൻ്റെ ശ്രദ്ധ തിരുച്ചുകളഞ്ഞു.'"
ശബ്ദാർത്ഥങ്ങൾ:
ഖമീസ്വ (خميصة): വ്യത്യസ്ത നിറങ്ങളിലുള്ള വരകളുള്ള ചതുരാകൃതിയിലുള്ള വസ്ത്രം (പുതപ്പ്).
അൻബിജാനിയ്യ (الأَنْبِجانِيَّة): അടയാളങ്ങളോ വരകളോ ഇല്ലാത്ത കട്ടിയുള്ള വസ്ത്രം. അൻബിജാൻ എന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് ചേർത്തിയാണ് ഈ പേര് വിളിക്കപ്പെടുന്നത്.
വിവരണം
നമസ്കാരം ഒരു സുപ്രധാന ആരാധനയാണ്. അതിൽ അടിമ തൻ്റെ റബ്ബിന്റെ മുന്നിലാണ് നിൽക്കുന്നത്. അതിൽ ഭക്തിയും ഏകാഗ്രതയും അനിവാര്യമാണ്. അതിൽ പിശാചിന് ഒരു വിഹിതമോ പ്രവേശനമോ ഉണ്ടാകാൻ പാടില്ല.
നമസ്കാരത്തിൽ വിരോധിക്കപ്പെട്ട കാര്യങ്ങള് പ്രവാചകൻ صلى الله عليه وسلم നമുക്ക് പഠിപ്പിച്ചു തന്നിട്ടുണ്ട്. അതുപോലെ നമസ്കാരം എങ്ങനെ നന്നാക്കാമെന്നും, നമസ്കരിക്കുന്നയാളുടെ ശ്രദ്ധ തിരിക്കുന്ന എല്ലാ കാര്യങ്ങളിൽ നിന്നും വിട്ടുനിൽക്കണമെന്നും അവിടുന്ന് പഠിപ്പിച്ചു.
ഈ ഹദീസിൽ ആഇശ رضي الله عنه വിവരിക്കുന്നു: നബി صلى الله عليه وسلم ഒരു ദിവസം 'ഖമീസ്വ' ധരിച്ചുകൊണ്ട് നമസ്കരിച്ചു. പട്ടും രോമവും (അല്ലെങ്കിൽ കമ്പിളിയും) കലർന്ന് നിർമ്മിച്ച, ഭംഗിയുള്ള വരകളാൽ അലങ്കരിച്ച വസ്ത്രമാണത്.
അവിടുന്ന് (നമസ്കാരത്തിനിടയിൽ) അതിലെ വരകളിലേക്ക് ഒന്ന് നോക്കി. അത് അവരുടെ ശ്രദ്ധയെ നമസ്കാരത്തിൽ നിന്ന് തിരിക്കാൻ കാരണമായി. നമസ്കാരം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ അവിടുന്ന് പറഞ്ഞു: "എൻ്റെ ഈ 'ഖമീസ്വ' നിങ്ങൾ അബൂ ജഹ്മിൻ്റെ അടുത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോവുക. എന്നിട്ട് അബൂ ജഹ്മിൻ്റെ 'അൻബിജാനിയ്യ' എനിക്ക് കൊണ്ടുവന്നു തരുക. കാരണം, ഇപ്പോൾ അത് നമസ്കാരത്തിൽ എൻ്റെ ശ്രദ്ധ തിരുച്ചുകളഞ്ഞു."
'അൻബിജാനിയ്യ' എന്നത് കമ്പിളി കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച, വരകളൊന്നുമില്ലാത്ത കട്ടിയുള്ള വസ്ത്രമാണ്.
അബൂ ജഹ്മ് ബ്നു ഹുദൈഫ رضي الله عنه ആയിരുന്നു നബി صلى الله عليه وسلم ക്ക് ആ 'ഖമീസ്വ' സമ്മാനമായി നൽകിയിരുന്നത്. നബി صلى الله عليه وسلم അത് അദ്ദേഹത്തിന് തന്നെ മടക്കി നൽകുകയും, അതിന് പകരമായി അദ്ദേഹത്തിൽ നിന്ന് വരകളില്ലാത്ത കട്ടിയുള്ള വസ്ത്രം ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. തന്റെ സമ്മാനം തിരിച്ചയച്ചതിൽ അബൂ ജഹ്മിന് മനപ്രയാസം (സങ്കടം) ഉണ്ടാകാതിരിക്കാനും, അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനസ്സ് സുഖപ്പെടുത്താനും വേണ്ടിയായിരുന്നു (പകരമൊന്ന് ചോദിച്ചത്).
അതുകൊണ്ടാണ് തിരിച്ചയക്കാനുള്ള കാരണവും അദ്ദേഹത്തെ അറിയിച്ചത്. ആ വസ്ത്രം അബൂ ജഹ്മിൻ്റെയും നമസ്കാരത്തിൽ ശ്രദ്ധ തിരിക്കാൻ കാരണമാകരുത് എന്നൊരു അറിയിപ്പും അതിലുണ്ട്.
ഹദീസില് നിന്നുള്ള പാഠങ്ങള്
നമസ്കാരത്തിൽ നിന്ന് ശ്രദ്ധ തിരിക്കുന്ന കാര്യങ്ങളിൽ നിന്ന് അകന്നുനിൽക്കണം.
ചിത്രങ്ങളും വരകളുമുള്ള വസ്ത്രങ്ങള് നമസ്കാരത്തില് നിന്ന് ശ്രദ്ധ തിരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കില് അവ ഒഴിവാക്കണം. വസ്ത്രത്തില് എഴുത്തുകള് ഉണ്ടായാല് അത് സ്വന്തത്തിനും മറ്റുള്ളവര്ക്കും നമസ്കാരത്തില് നിന്ന് ശ്രദ്ധ തെറ്റാന് കാരണമാകും. പ്രത്യേകിച്ചും പിന്നില് എഴുത്തുകളും ചിത്രങ്ങളും ഉള്ളവ മറ്റുള്ളവരുടെ നമസ്കാരം അശ്രദ്ധയിലാക്കുന്നവയായിരിക്കും.
നബി صلى الله عليه وسلم തന്റെ സ്വഹാബികളോട് കാണിച്ചിരുന്ന നല്ല പെരുമാറ്റവും അവരെ ആശ്വസിപ്പിക്കുന്ന രീതിയും ഇതിൽ വ്യക്തമാണ്.
അലങ്കാരങ്ങളുള്ള വസ്ത്രം ധരിച്ചോ, അത്തരം വിരിപ്പിലോ നമസ്കരിക്കുന്നത് സാധുവാണ് (സ്വഹീഹാണ്), എങ്കിലും അത് 'കറാഹത്ത്' ആണ്. കാരണം, നബി صلى الله عليه وسلم ആ 'ഖമീസ്വ' ധരിച്ചുകൊണ്ട് നമസ്കാരം പൂർത്തിയാക്കി, അത് മുറിച്ചില്ല, നമസ്കാരം മടക്കി നിര്വ്വഹിച്ചതുമില്ല.
പുരുഷന്മാർക്ക് വരകളുള്ള (അടയാളങ്ങളുള്ള) വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നത് അനുവദനീയമാണ് എന്നതിന് ഇതിൽ തെളിവുണ്ട്.
നബി صلى الله عليه وسلم സൗകര്യപ്പെടുമ്പോൾ ഏറ്റവും നല്ല വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. ആ വസ്ത്രം നമസ്കാരത്തിൽ തന്റെ ശ്രദ്ധ തിരിക്കുകയോ, തിരിക്കുമെന്ന് ഭയപ്പെടുകയോ ചെയ്തിരുന്നില്ലെങ്കിൽ അവിടുന്ന് അത് ഒഴിവാക്കുമായിരുന്നില്ല.
സമ്മാനം നൽകുന്നയാളുടെ മനസ്സ് സന്തോഷിപ്പിക്കുന്നതിനും, അവരോട് സ്നേഹം കാണിക്കുന്നതിനും വേണ്ടി സമ്മാനം സ്വീകരിക്കുന്നത് അഭികാമ്യമാണ് (മുസ്തഹബ്ബ്) എന്നതിന് ഇതിൽ തെളിവുണ്ട്.
സാധാരണ മനുഷ്യർക്കുണ്ടാകുന്നതുപോലെയുള്ള ചിന്തകൾ നബി صلى الله عليه وسلم ക്കും ഉണ്ടാവാം. എന്നാൽ അത് അദ്ദേഹത്തെ കീഴടക്കുകയില്ല. അത് ലളിതമായ ചിന്തകൾ മാത്രമാണ്; ഉടൻ തന്നെ അദ്ദേഹം അല്ലാഹുവുമായുള്ള മുനാജാത്തിലേക്കും (സ്വകാര്യ സംഭാഷണം) ബന്ധത്തിലേക്കും മടങ്ങും.
നിറങ്ങളും അലങ്കാരങ്ങളും പോലെ, നമസ്കരിക്കുന്നയാളുടെ ശ്രദ്ധ തിരിക്കുന്നതെല്ലാം നീക്കം ചെയ്യുന്നത് അഭികാമ്യമാണ്. ശ്രദ്ധ തിരിക്കുന്ന എല്ലാ കാര്യങ്ങളിൽ നിന്നും നമസ്കാരത്തെ സംരക്ഷിക്കണം എന്നത് പണ്ഡിതന്മാരുടെ ഏകോപിച്ച അഭിപ്രായമാണ് (ഇജ്മാഅ്).
പള്ളികൾ അലങ്കരിക്കുന്നതും, മോടിപിടിപ്പിക്കുന്നതും, അതിൽ എഴുത്തുകളും കൊത്തുപണികളും വെക്കുന്നതും കറാഹത്താണ്. കാരണം, ഇത്തരം അലങ്കാരങ്ങൾ നോക്കിനിൽക്കുന്നത് നമസ്കരിക്കുന്നവരുടെ ശ്രദ്ധ തിരിക്കുകയും, ഏകാഗ്രത നഷ്ടപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യും. അതുപോലെത്തന്നെയാണ് ചിത്രപ്പണികളുള്ള വിരിപ്പുകളിൽ നമസ്കരിക്കുന്നതും.
നമസ്കരിക്കുന്നയാൾ, തന്റെ ശ്രദ്ധ തിരിക്കുന്നതോ ഹൃദയസാന്നിധ്യം നഷ്ടപ്പെടുത്തുന്നതോ ആയ കാര്യങ്ങളില്ലാത്ത സ്ഥലങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതാണ് ഏറ്റവും ഉത്തമം.
നമസ്കാരത്തിൽ 'ഖുശൂഅ്' (ഭക്തി/ഏകാഗ്രത) ഉണ്ടാകേണ്ടത് അനിവാര്യമാണ്. അത് ലഭിക്കാനുള്ള കാര്യങ്ങൾ ചെയ്യുകയും, ശ്രദ്ധ തിരിക്കുന്ന എല്ലാറ്റിൽ നിന്നും അകന്നുനിൽക്കുകയും വേണം.
നമസ്കാരത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ചിന്തകളും, വസ്വാസുകളും (ദുർമന്ത്രണങ്ങൾ), മനസ്സ് വ്യാപൃതമാകുന്നതും നമസ്കാരത്തെ അസാധുവാക്കുകയില്ല. എങ്കിലും, വസ്വാസുകൾ എത്രത്തോളം കുറയുന്നുവോ അത്രത്തോളം നമസ്കാരം പൂർണ്ണമാവുകയും സ്വീകാര്യതയോട് അടുക്കുകയും ചെയ്യും എന്നതിൽ സംശയമില്ല.
ചിത്രങ്ങൾക്കും ബാഹ്യമായ വസ്തുക്കൾക്കും പരിശുദ്ധമായ മനസ്സുകളിൽപ്പോലും സ്വാധീനം ചെലുത്താൻ കഴിയും. അപ്പോൾ സാധാരണ മനസ്സുകളുടെ കാര്യം പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ.
മതിയായ കാരണത്താൽ സമ്മാനം മടക്കി നൽകുന്നതിൽ തെറ്റില്ല. എന്നാൽ സമ്മാനം നൽകിയ ആളുടെ മനസ്സിൽ പ്രയാസമുണ്ടാകാതിരിക്കാൻ, മടക്കി നൽകുന്നതിന്റെ കാരണം അദ്ദേഹത്തിന് വ്യക്തമാക്കി കൊടുക്കണം.
No comments:
Post a Comment