554 ദുറൂസുല്‍ ഹദീസ് - ഉംദതുല്‍ അഹ്കാം- ഹദീസ് 294 دروس الحديث - ഭൂമി പാട്ടത്തിന് നല്‍കുമ്പോള്‍ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടത്

 

عمدة الأحكام من كلام خير الأنام صلى الله عليه وسلم
المؤلف: عبد الغني بن عبد الواحد بن علي بن سرور المقدسي الجماعيلي الدمشقي الحنبلي، 

أبو محمد، تقي الدين (المتوفى: 600هـ) 

ഭൂമി പാട്ടത്തിന് നല്‍കുമ്പോള്‍ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടത്

294 - عَنْ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ قَالَ: (كُنَّا أَكْثَرَ الأنْصَارِ حَقْلاً. وَكُنَّا نُكْرِي الأرْضَ، عَلَى أَنَّ لَنَا هَذِهِ، وَلَهُمْ هَذِهِ فَرُبَّمَا أَخْرَجَتْ هَذِهِ، وَلَمْ تُخْرِجْ هَذِهِ فَنَهَانَا عَنْ ذَلِكَ. فَأَمَّا بِالْوَرِقِ: فَلَمْ يَنْهَنَا) .

റാഫിഅ് ബിൻ ഖദീജ് رضي الله عنه നിവേദനം ചെയ്യുന്നു: അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: "അൻസാറുകളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കൃഷിഭൂമിയുള്ളവർ ഞങ്ങളായിരുന്നു. ഞങ്ങൾ ഭൂമി പാട്ടത്തിന് നൽകിയിരുന്നത് ഇങ്ങനെയായിരുന്നു: (ഭൂമിയിലെ ഒരു നിശ്ചിത ഭാഗം ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചു കൊണ്ട്) 'ഈ ഭാഗത്തുള്ള വിളവ് ഞങ്ങൾക്ക്, ആ ഭാഗത്തുള്ളത് അവർക്ക്' എന്ന നിബന്ധനയിലായിരുന്നു അത്. എന്നാൽ ചിലപ്പോൾ ഈ ഭാഗത്ത് വിളവ് ലഭിക്കുകയും മറ്റേ ഭാഗത്ത് ലഭിക്കാതിരിക്കുകയും ചെയ്യും. അതിനാൽ നബി  صلى الله عليه وسلم അപ്രകാരം ചെയ്യുന്നത് ഞങ്ങളോട് നിരോധിച്ചു. എന്നാൽ വെള്ളി നാണയത്തിന് (പണത്തിന്) ഭൂമി പാട്ടത്തിന് നൽകുന്നത് അവിടുന്ന് ഞങ്ങളോട് നിരോധിച്ചിരുന്നില്ല."

വിവരണം

    ജാഹിലിയ്യാ കാലത്ത് അക്രമവും അനീതിയും നിറഞ്ഞ ഒട്ടനവധി ഇടപാടുകൾ നിലനിന്നിരുന്നു. എന്നാൽ ഇസ്‌ലാം വന്നപ്പോൾ നീതിപൂർവ്വമായ കച്ചവടങ്ങളെ അംഗീകരിക്കുകയും അക്രമപരമായ ഇടപാടുകളെ നിരോധിക്കുകയും ചെയ്തു. ആളുകൾക്കിടയിലുള്ള തർക്കങ്ങളും പിണക്കങ്ങളും ഒഴിവാക്കുന്നതിനായി വഞ്ചന, അനിശ്ചിതത്വം, അവ്യക്തത എന്നിവ കലർന്ന ഇടപാടുകൾ ഇസ്‌ലാം തടഞ്ഞു. ഇത് ശരീഅത്തിന്‍റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.

    നബി صلى الله عليه وسلم യുടെ കാലത്ത് വിളവിന്‍റെ ഒരു ഭാഗം പാട്ടമായി (കൂലിയായി) നിശ്ചയിച്ചുകൊണ്ട് ഭൂമി പാട്ടത്തിന് നൽകുന്ന രീതി ഉണ്ടായിരുന്നു. താബിഈ ആയ ഹൻദല ബിൻ ഖൈസ് അൽ-അൻസ്വാരി, സ്വഹാബിയായ റാഫിഅ് ബിൻ ഖദീജ് رضي الله عنه വിനോട് സ്വർണ്ണത്തിനോ വെള്ളിക്കോ (ദിനാറിനോ ദിർഹത്തിനോ) ഭൂമി പാട്ടത്തിന് നൽകുന്നതിനെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചു. വിളവിന്‍റെ വിഹിതത്തിന് പകരം പണമായി പാട്ടം നിശ്ചയിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചായിരുന്നു ആ ചോദ്യം. പണമായി പാട്ടം നിശ്ചയിക്കുന്നതിൽ തെറ്റില്ലെന്ന് റാഫിഅ് رضي الله عنه മറുപടി നൽകി.

    അദ്ദേഹം തുടർന്നു: നബി صلى الله عليه وسلم യുടെ കാലത്ത് ആളുകൾ ഭൂമി പാട്ടത്തിന് നൽകിയിരുന്നത് പുഴകളിൽ നിന്നുള്ള പ്രധാന ജലപാതകൾക്ക് അരികിലുള്ള സ്ഥലം, ചെറിയ തോടുകളുടെ അരികിലുള്ള ഭാഗങ്ങൾ, അല്ലെങ്കിൽ വിളവിന്‍റെ നിശ്ചിത ഇനങ്ങൾ എന്നിവ പാട്ടമായി നിശ്ചയിച്ചു കൊണ്ടായിരുന്നു. അതായത്, ഭൂവുടമ തനിക്ക് ഏറ്റവും നല്ല വിളവ് ലഭിക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള സ്ഥലങ്ങൾ (തോടരികിലോ മറ്റോ ഉള്ളവ) തന്‍റെ വിഹിതമായി മാറ്റിവെക്കും, ബാക്കിയുള്ളത് കൃഷിക്കാരനും.

    റാഫിഅ് رضي الله عنه പറഞ്ഞു: ചിലപ്പോൾ ഈ ഭാഗത്തെ വിളവ് നശിക്കുകയും മറ്റേ ഭാഗത്തേത് രക്ഷപ്പെടുകയും ചെയ്യും, അല്ലെങ്കിൽ തിരിച്ചും സംഭവിക്കും. ഇതിലൂടെ ഏതെങ്കിലും ഒരാളുടെ വിഹിതം പൂർണ്ണമായും നഷ്ടപ്പെടാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ഇത്തരം അനിശ്ചിതത്വവും അവ്യക്തതയും നിലനിന്നിരുന്നതിനാലാണ് നബി صلى الله عليه وسلم അത്തരം പാട്ടക്കരാറുകളെ നിരോധിച്ചത്. എന്നാൽ പ്രതിഫലം പണമായോ അല്ലെങ്കിൽ കൃത്യമായി അറിയപ്പെട്ട വിഹിതമായോ നിശ്ചയിച്ചുകൊണ്ട് ഭൂമി പാട്ടത്തിന് നൽകുന്നതിൽ യാതൊരു തടസ്സവുമില്ല. കാരണം അവിടെ ലാഭനഷ്ടങ്ങൾ കൃത്യമായി അറിയാം. കൃഷിക്കാരന് വിളവ് ലഭിച്ചാലും ഇല്ലെങ്കിലും അയാൾ നിശ്ചിത തുക നൽകണം എന്ന വ്യവസ്ഥയിൽ രണ്ട് കൂട്ടർക്കും വ്യക്തതയുണ്ട്.

    കൃഷിക്കാരന്‍റെ അധ്വാനത്തിന് കൃത്യമായ പ്രതിഫലം ഉറപ്പാക്കുക എന്നത് ഇസ്‌ലാമിന്‍റെ ലക്ഷ്യമാണ്. ഉടമസ്ഥൻ തന്‍റെ ലാഭം മാത്രം നോക്കി ഏറ്റവും നല്ല വിളവ് ലഭിക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള സ്ഥലം തന്‍റെ വിഹിതമായി മാറ്റിവെക്കുന്നത് കൃഷിക്കാരനോടുള്ള അനീതിയാണ്.

    മുൻപത്തെ ഹദീസിൽ (ഖൈബർ കരാർ) കണ്ടതുപോലെ, വിളവിന്‍റെ മൊത്തം അളവിൽ നിന്ന് പകുതിയോ മൂന്നിലൊന്നോ എന്ന് നിശ്ചയിക്കുന്നത് അനുവദനീയമാണ്. കാരണം അവിടെ ഭൂമി തരംതിരിക്കുന്നില്ല, പകരം മൊത്തം വിളവിലാണ് വിഹിതം നിശ്ചയിക്കുന്നത്. ഇത് രണ്ട് കൂട്ടർക്കും തുല്യമായ റിസ്ക് നൽകുന്നു.

 ഇസ്‌ലാമിക നിയമങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാന ലക്ഷ്യങ്ങളിലൊന്ന് മനുഷ്യർക്കിടയിൽ പിണക്കമുണ്ടാക്കുന്ന സാഹചര്യങ്ങൾ ഇല്ലാതാക്കുക എന്നതാണ്. അവ്യക്തമായ കരാറുകൾ പിന്നീട് തർക്കങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുമെന്നതിനാലാണ് കണിശമായ ഇത്തരം നിയമങ്ങൾ നബി صلى الله عليه وسلم പഠിപ്പിച്ചത്.

ഹദീസില്‍ നിന്നുള്ള പാഠങ്ങള്‍ 

1- നിശ്ചിതമായ പണമോ കറൻസിയോ പ്രതിഫലമായി നിശ്ചയിച്ചുകൊണ്ട് ഭൂമി പാട്ടത്തിന് നൽകാവുന്നതാണ്.

2- വിളവെടുക്കുന്നതിന്‍റെ പകുതിയോ കാൽഭാഗമോ എന്നിങ്ങനെ കൃത്യമായി അറിയപ്പെട്ട ഒരു വിഹിതം (ഭാഗം) നിശ്ചയിച്ചുകൊണ്ട് കൃഷി കരാറിൽ ഏർപ്പെടുന്നത് അനുവദനീയമാണ്.

3- പാട്ടം അല്ലെങ്കിൽ പ്രതിഫലം കൃത്യമായി അറിയപ്പെട്ടതായിരിക്കണം. അവ്യക്തമായ (അറിയപ്പെടാത്ത) രീതിയിലുള്ള പാട്ടം സാധുവല്ല.

4- ഈ ഹദീസിന്‍റെ പൊതുവായ അർത്ഥം സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പാട്ടം സ്വർണ്ണമോ വെള്ളിയോ അല്ലെങ്കിൽ കറന്‍സികളോ മറ്റെന്തെങ്കിലുമോ ആകാമെന്നാണ്. അത് ആ ഭൂമിയിൽ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ഇനത്തിൽപ്പെട്ടതായാലും (ഉദാഹരണത്തിന് നെല്ല് കൃഷി ചെയ്യുന്ന ഭൂമിക്ക് പാട്ടമായി നിശ്ചിത അളവ് നെല്ല് നൽകുക) കുഴപ്പമില്ല.

5- കരാറുകളിൽ തെറ്റായ നിബന്ധനകൾ ഉൾപ്പെടുത്തുന്നത് നിരോധിച്ചിരിക്കുന്നു. ഉദാഹരണത്തിന്, കൃഷിഭൂമിയുടെ ഒരു നിശ്ചിത ഭാഗത്തെ വിളവോ അല്ലെങ്കിൽ തോടുകൾക്കും പുഴകൾക്കും അരികിലുള്ള വിളവോ ഭൂവുടമയ്ക്കോ കർഷകനോ മാത്രമായി നിശ്ചയിക്കുന്നത് പാട്ടക്കരാറിനെ അസാധുവാക്കുന്നു. കാരണം ഇത്തരം വ്യവസ്ഥകളിൽ വഞ്ചനയും അവ്യക്തതയും ഏതെങ്കിലും ഒരു കക്ഷിയോടുള്ള അനീതിയും അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. അതിനാൽ കരാറുകൾ നീതിയിലും സമത്വത്തിലും അധിഷ്ഠിതമായിരിക്കണം; ഒന്നുകിൽ ഭൂമിക്ക് നിശ്ചിത തുക പാട്ടമായി നിശ്ചയിക്കണം, അല്ലെങ്കിൽ ലാഭനഷ്ടങ്ങളിൽ രണ്ടുപേരും തുല്യപങ്കാളികളാകുന്ന രീതിയിൽ കൃഷി കരാർ ഉണ്ടാക്കണം.

6- ഇതിൽ നിന്ന് എല്ലാവിധത്തിലുള്ള വഞ്ചനകളും അവ്യക്തതകളും ഭാഗ്യപരീക്ഷണങ്ങളും (മത്സരങ്ങൾ) നിഷിദ്ധവും അസാധുവുമാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കാം. അവ ചൂതാട്ടത്തിന്‍റെ ഗണത്തിൽ പെടുന്നവയും ഏതെങ്കിലും ഒരു കക്ഷിയോട് അക്രമം പ്രവർത്തിക്കുന്നവയുമാണ്. മനുഷ്യർക്കിടയിൽ ശത്രുതയും വിദ്വേഷവും ഇല്ലാതാക്കാനും സ്നേഹവും സൗഹൃദവും വളർത്താനുമായി നീതിയും സമത്വവും നടപ്പിലാക്കാനാണ് ശരീഅത്ത് വന്നിട്ടുള്ളത്.

7- അവ്യക്തമായ കരാറുകൾ പിന്നീട് തർക്കങ്ങളിലേക്കും കോടതി വ്യവഹാരങ്ങളിലേക്കും നയിക്കുമെന്നതിനാലാണ് കണിശമായ ഇത്തരം നിയമങ്ങൾ പഠിപ്പിക്കുന്നത്.